Malariavaccin: hoe verloopt het onderzoek naar een nieuw vaccin?

27 februari 2018

De mens als proefdier

Onlangs fungeerden 19 gezonde proefpersonen als het ware als proefdier. Onderzoekers van het LUMC en het Radboudumc dienden deze 19 mensen een proefvaccin toe dat geen malaria bij hen bleek te veroorzaken. In proefdieren hadden de onderzoekers al aangetoond dat de dieren met dit vaccin op een veilige manier volledige bescherming tegen malaria hadden gekregen. Daarmee was de weg vrij om het vaccin ook veilig op mensen te kunnen toepassen.

De uitkomst van de proef op mensen betekent een belangrijke stap om het vaccin op grote schaal te mogen toedienen. Zo ver is het echter nog niet. Nu is vastgesteld dat het vaccin zelf de ziekte niet opwekt, is de volgende vraag of de proefpersonen ook zijn beschermd (en dus geen malaria krijgen) als zij worden gestoken door een mug met malariaparasieten.

Als onderdeel van het al jaren lopende onderzoek naar de ontwikkeling van een vaccin tegen malaria maakten de onderzoekers van het LUMC en het Radboudumc malariaparasieten die geen ziekte meer kunnen veroorzaken, maar nog wel een afweerreactie kunnen oproepen.

De werking van een vaccin bestaat eruit dat het bij toediening een reactie oproept van het afweersysteem tegen een bepaalde ziekte zonder dat je er ziek van wordt. De bekende griepprik is een voorbeeld van zo’n vaccin. Als je met het griepvirus wordt besmet, beschermt het vaccin je en raak je niet ziek.

Malaria komt vooral in tropische landen voor en wordt veroorzaakt door parasieten die zich in de maag van een mug bevinden. Als zo’n malariamug je steekt, kun je er heel ziek van worden en er soms zelfs aan dood gaan. De onderzoekers hebben berekend dat een malariavaccin, als het goed werkt, jaarlijks wereldwijd een half miljoen doden kan voorkomen.

Wordt vervolgd!

Bron: LUMC